مسرد مصطلحات السيناريو: من المشهد والوصف إلى اللقطة المدرجة والمونتاج

Senaryo yazmaya ilk başladığında yabancı terimler bir anda üstüne yağar. Bu yazıda senaryo okurken ve yazarken sık karşılaşılan terimleri sade bir dille açıklıyoruz. Kore'de sette yaygın kullanılan yazımları da ekledik; ancak yazım yapım şirketine, kanala ve yazara göre biraz değişebilir, o yüzden bunları başvuru amaçlı düşün.

---

Yapı birimleri

Terim	Anlamı
Sahne (S#)	Zaman ya da mekân her değiştiğinde yeniden başlayan sahne birimi. Genellikle "S#12. Kafe / Gündüz" gibi numara, mekân ve zaman dilimi yazılır. Numara, mekân ve zamanın yazıldığı bu ilk satıra İngilizce konuşulan dünyada sahne başlığı (slug line) denir. Ayrıntılar için sahne başlığı nasıl yazılır yazısına bak
Sekans	Birden fazla sahnenin bir araya gelerek tek bir olay ya da akış oluşturduğu bütün
Perde	Hikâyeyi büyük parçalara bölen birim. Çoğunlukla 1. perde (kurulum), 2. perde (çatışma), 3. perde (çözüm) olarak ayrılır. Üç perdeli yapı yazısına bak

---

Metinde kullanılan öğeler

Terim	Anlamı
Aksiyon satırı	Karakterin hareketi, yüz ifadesi, mekânın havası gibi gözle görülenleri anlatan metin. Açıklama ise genellikle sahne öncesindeki zaman, mekân ve karakter tanıtımını ya da anlatımı ifade ettiği için aksiyon satırından ayrılır. Aksiyon satırı nasıl yazılır yazısına bak
Diyalog	Karakterin söylediği sözler
Anlatım (N)	Ekran dışından duyulan anlatıcı sesi. İngilizce senaryolardaki dış ses (V.O.) ile benzerdir. Dış ses yazısına bak
E (efekt)	Karakter ekranda görünmediği hâlde sesi ya da konuşması sahnenin içinden duyulduğunda yaygın olarak kullanılan işaret. İngilizce senaryolardaki O.S. ile benzerdir
F (filtre)	Telefon, telsiz, televizyon gibi bir cihazdan geçerek duyulan seslerde yaygın olarak kullanılan işaret. Telefon konuşmaları ve mesajlar nasıl yazılır yazısına bak
Ekran yazısı	Ekranda yazı olarak beliren ifade. Ekran yazısı nasıl yazılır yazısına bak

---

Sahneleri bağlayan anlatım terimleri

Terim	Anlamı
Kesme (CUT)	Görüntünün doğrudan bir sonraki sahneye geçmesi
Açılma / Kararma (F.I. / F.O.)	Görüntünün yavaş yavaş aydınlanarak başlaması ya da yavaş yavaş kararak bitmesi
Bindirme (O.L.) / Zincirleme	Önceki sahne yavaşça kaybolurken sonraki sahnenin üst üste binerek belirdiği geçiş
İnsert	Mektup, telefon ekranı ya da bir obje gibi belirli bir şeyi yakından gösteren kısa çekim
Montaj	Kısa sahneleri hızla art arda dizerek zamanın akışını ya da duyguyu yoğunlaştırarak gösteren yöntem. Montaj nasıl yazılır yazısına bak
Flashback (geriye dönüş)	Geçmişten bir sahneyi bugünkü hikâyenin arasına yerleştirmek. Flashback nasıl yazılır yazısına bak
Geçiş (transition)	Sahneleri birbirine bağlama biçimlerinin genel adı. Sahne geçişleri nasıl yazılır yazısına bak

---

Geliştirme aşaması terimleri

Terim	Anlamı
Logline	Bütün hikâyeyi bir iki cümleye indiren tanıtım. Logline nasıl yazılır yazısına bak
Sinopsis	Olay örgüsünü bir iki sayfada özetleyen metin. Sinopsis nasıl yazılır yazısına bak
Tretman	Sahnelerin akışını sinopsisten daha ayrıntılı anlatan metin. Tretman nasıl yazılır yazısına bak

---

Kore usulü senaryo ile İngilizce senaryo arasındaki farklar

Kore usulü senaryolarla İngilizce senaryoların terimleri ve yazımları birbirinden farklıdır. Örneğin İngilizce senaryolarda sahne başlığı "INT. COFFEE SHOP - DAY" gibi yazılırken Kore'de sette çoğunlukla "S#1. Kahve dükkânı / Gündüz" gibi yazılır. Hangisinin doğru olduğundan çok, gönderdiğin yerin belirlediği biçime uymak esastır. Yarışmanın ya da yapım şirketinin bir yönergesi varsa önce oradaki yazımı kontrol et. İngilizce senaryo formatı senaryo formatı yazısında anlatılıyor.