Senaryo Nasıl Yazılır? Yeni Başlayanlar İçin Adım Adım Rehber

Senaryo yazmak, ya olan ya olmayan bir yetenek değil, öğrenilebilen bir süreçtir. Bu rehber seni her aşamadan sırayla geçiriyor: fikri bir logline'a dönüştürmek, yapıyı kurmak, karakterlerini tanımak, sahne planı çıkarmak, ilk taslağı doğru formatta yazmak, yeniden yazmak ve işe yarar geri bildirim almak. Adımları izlersen bir senaryoyu bitirirsin; bu da senaryo yazmaya başlayanların çoğunun başarabildiğinden fazlasıdır. Rehber, film ve dizi yapımlarının çoğunun ve Kashna Script'in kullandığı uluslararası (ABD) senaryo standardını esas alır; bazı ülkelerin kendine özgü yerel alışkanlıkları da vardır.

Eylül 2026'da güncellendi · 8 dakikalık okuma

1. Senaryo nedir?

Senaryo, bir filmin planıdır. Roman gibi keyif için okunmaz; önce onu çekip çekmemeye karar verecek kişiler, sonra da çekecek ekip tarafından okunur. Bu, nasıl yazdığını değiştirir.

• Yalnızca görülebilen ve duyulabilen şeyleri yazarsın. Düşünceler, duygular ve geçmiş hikâye; aksiyon ya da diyalog olarak ortaya çıkmak zorundadır.
• Şimdiki zamanla yazarsın. Hikâye şu anda, ekranda yaşanıyor.
• Standart bir formata uyarsın. Formatlı bir sayfa ekranda yaklaşık bir dakikaya denk gelir; bu yüzden uzun metraj bir film genellikle 90 ile 120 sayfa arasındadır. Film, dizi ve kısa film için bir senaryonun kaç sayfa olması gerektiğine bak.

Hiç senaryo okumadıysan, yazmadan önce birkaç tane oku. Çekilmiş filmlerin senaryolarına kolayca ulaşılabilir ve onları okumak, formatı ve temposu herhangi bir kural kitabından daha hızlı öğretir.

2. Fikrini bul ve logline'ını yaz

İyi bir senaryo fikri, bir mekândan ya da bir temadan fazlasıdır. "Yas üzerine bir hikâye" bir temadır. "Dul bir deniz feneri bekçisi karaya vurmuş bir çocuk bulur ve kış fırtınaları adayı dünyadan koparmadan önce onu evine ulaştırmak için bir haftası vardır" ise bir hikâyedir. İçinde bir karakter, bir hedef, bir engel ve işleyen bir saat var.

Herhangi bir plan yapmadan önce fikrini bir logline'a sıkıştır: hikâyenin kimi anlattığını, o kişinin ne istediğini ve önünde ne durduğunu söyleyen bir ya da iki cümle. Logline'ı yazamıyorsan büyük ihtimalle hikâyeni henüz bilmiyorsun ve bunu şimdi fark etmek, 60. sayfada fark etmekten çok daha ucuzdur. Logline rehberimiz nasıl yazılacağını adım adım gösteriyor.

Fikri üç soruyla sına:

• Bir şey isteyen, net bir ana karakter var mı?
• Gerçek bir karşı güç, hedefi zorlaştıran bir şey var mı?
• Film olması gerekiyor mu? Yalnızca konsepti anlatmakla kalmayıp önemli sahneleri gözünde canlandırabiliyor musun?

3. Yapıyı kur

Yapı, hikâyenin kendini hangi sırayla açtığıdır. Türü ne olursa olsun çoğu film, üç perdeli yapının bir çeşidini izler. Bu uymak zorunda olduğun bir formül değil; ama seyircinin ve okuyucunun beklediği biçim bu, o yüzden kırmadan önce öğren.

İşe birkaç dayanak anı belirleyerek başla: açılış görüntüsü, hikâyeyi başlatan olay, Birinci Perde'nin sonu, orta nokta, dip nokta ve doruk. Bunlar yerine oturunca hikâyenin geri kalanı tutunacak bir yer bulur. Üç perde yapısı rehberi bu kırılma noktalarının her birini ayrıntılı ele alıyor.

4. Karakterlerini tanı

Olay örgüsü ne olduğudur; karakter ise bunun neden önemli olduğudur. Ana karakterin için, yazmaya başlamadan şu soruları yanıtlayabilmelisin:

• Ne istiyor? Seyircinin görebildiği dış hedef: davayı kazanmak, çocuğu bulmak, adadan kaçmak.
• Neye ihtiyacı var? Hikâyenin ona dayattığı, çoğu zaman direndiği iç değişim.
• Neden korkuyor ya da neyde yanılıyor? Dram buradan doğar.
• Nasıl konuşuyor? Kelime dağarcığı, ritmi, söylemekten kaçındıkları.

Antagoniste ya da ana karşıt güce de aynı özeni göster. Haklı olduğuna inanan bir rakip, yalnızca kötü olan bir rakipten çok daha güçlü bir hikâye çıkarır. Kadroyu sade tut: adı olan her karakter yerini hak etmeli.

5. Sahne sahne plan çıkar

Sahne planı, hikâyenin sahneler listesi hâlindeki hâlidir; her sahne bir iki satırla özetlenir. Bazı yazarlar masada karıştırabilecekleri kartlar kullanır, bazıları bir belge ya da tablo. Bazıları hikâyeyi yazarken keşfetmeyi sever ve çok az plan yapar. İlk senaryoda ise plan, seni çıkmaza sürüklenmekten korur.

Her sahne için nerede geçtiğini ve neyin değiştiğini not et. Hiçbir şey değişmiyorsa, yani karakterin durumu sahnenin sonunda başındakiyle aynıysa, o sahneye büyük ihtimalle gerek yoktur. Uzun metraj bir filmde genellikle 40 ile 60 civarında sahne bulunur; ama bu sayı türe ve üsluba göre çok değişir.

6. İlk taslağı yaz

Şimdi doğru senaryo formatında, ilk sahneden FADE OUT. ifadesine kadar yaz. İlk taslağın amacı iyi olmak değil, bitmektir. Zaten büyük ihtimalle yeniden yazacağın bir sahneyi cilalamak için durma. Günde birkaç sayfalık düzenli bir tempo belirle ve onu koru.

Format ilk sayfadan itibaren önemlidir, çünkü okuyucu hikâyeni görmeden önce onu görür. Her sahne bir sahne başlığıyla açılır, aksiyon şimdiki zamanda kısa paragraflarla yazılır, diyalog da karakterin adının altında yer alır. Senaryo formatı rehberi her öğeyi ve kenar boşluklarını anlatıyor.

Aksiyonun ne yaptığına dikkat et: enkazı gösteriyor ve seyircinin anlamasına izin veriyor. Kızın ne hissettiğini açıklamıyor. Şununla karşılaştır:

Bu versiyon bize göremeyeceğimiz şeyleri anlatıyor, geçmiş hikâyeyi aksiyona koyuyor ve kameraya yön veriyor. Davranışı göster; gerisini oyuncuya ve yönetmene bırak.

7. Yeniden yaz

Yazmak, yeniden yazmaktır. Taslak bitince onu en az birkaç gün kenara koy ki taze gözle okuyabilesin. Sonra bir okuyucu gibi baştan sona bir solukta oku ve bir şey değiştirmeden önce notlarını al.

En büyük sorunlardan en küçüklerine doğru yeniden yaz. Çıkaracağın bir sahnedeki diyaloğu cilalamanın anlamı yok.

• Hikâye: Hedef erkenden netleşiyor mu? Riskler yükseliyor mu? Son, başlangıcın karşılığını veriyor mu?
• Karakter: Ana karakter değişiyor mu, ya da değişmemek için net bir nedeni var mı? Olay örgüsünü onun seçimleri mi yürütüyor?
• Sahneler: Her sahne bir şeyi değiştiriyor mu? Herhangi bir sahne daha geç başlayıp daha erken bitebilir mi?
• Diyalog: Sesli oku. Seyircinin zaten bildiği şeyi açıklayan replikleri at.
• Cila: Aksiyon satırlarını sıkılaştır; formatı, yazımı ve karakter ile mekân adlarının tutarlılığını kontrol et.

Çoğu senaryo, yakın çevrenin dışındaki birine gösterilmeye hazır olana kadar birkaç taslaktan geçer. Bir değişiklik işe yaramazsa geri dönebilmek için her taslağı ayrı kaydet.

8. Geri bildirim al

Kendi senaryonu net göremezsin; kimse göremez. En az bir kez yeniden yazdıktan sonra dışarıdan okuyucular bul.

• Senaryo okuyan okuyucular seç. Başka senaristler ya da bir yazı grubu, bu biçimi bilmeyen arkadaşlarından çok daha işe yarar notlar verir.
• Belirli sorular sor. Nerede sıkıldın? Kimi önemsedin? Kafanı ne karıştırdı?
• Ortak noktaları ara. Tek bir okuyucunun görüşü yalnızca bir veridir. Üç okuyucu aynı sahnede tökezliyorsa, önerdikleri çözümler farklı olsa bile o sahnede bir sorun vardır.
• Tartışma, açıklama yapma. Açıklaman gerekiyorsa, o şey henüz sayfada değildir. Dinle, not al ve kararını sonra ver.

Sonra yeniden yaz. Rollerin sesli okunduğu bir okuma provası, senaryoyu göndermeden önce neyin işlediğini duymanın en iyi yollarından biridir.

9. Sık sorulan sorular